Finansal Yeniden Yapılandırma Başvurusu İcra Takibini Durdurur mu?

Başvuru tarihi tek başına yeterli bilgi değildir

Finansal yeniden yapılandırmanın kanuni dayanağı 5411 sayılı Bankacılık Kanunu’nun geçici 32. maddesidir. Uygulama, ilgili yönetmelik ve alacaklı kuruluşların imzaladığı çerçeve anlaşmalar üzerinden yürür. Geçici 35. maddeye dayanan 10765 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile geçici 32. maddenin uygulanma süresi 28 Aralık 2025’ten itibaren iki yıl uzatılmıştır. Bu uzatma, her başvuru sahibine iki yıllık takip koruması verildiği anlamına gelmez; düzenlemenin uygulanma süresi ile bir şirketin müzakere süresi ayrıdır.

TBB’nin yayımladığı Temmuz 2021 tarihli büyük ölçekli çerçeve anlaşmanın IX. bölümünde, usulüne uygun başvurunun ilgili alacaklı kuruluşlarla paylaşılmasıyla durumun korunması sürecinin başlayacağı düzenlenir. Küçük ölçekli metinde ise başvurunun kabul edilmesi ve paylaşılması aranır. Bu yüzden yalnız bankaya gönderilen dilekçenin tarihinden hareketle korumanın başladığını söylemek eksik kalır. Dosyada hangi çerçeve metnin uygulandığı, başvurunun usulü ve paylaşım kaydı görülmelidir.

Bir bankanın müşterisinden bilanço istemesi veya yeni ödeme önerisini incelemeye alması, kendi başına çerçeve anlaşma sürecinin başladığını kanıtlamaz. Aynı banka ile doğrudan yapılabilecek ikili bir yapılandırma görüşmesi de söz konusu olabilir. Talebin konusu ve bankanın cevabı bu nedenle birlikte okunmalıdır. FYY başlığı taşıyan bir yazının varlığı kadar, başvurunun gereken eklerle doğru muhataba sunulması da önemlidir.

Başlangıç şartları sağlandığında büyük ölçekli uygulamada ayrıca bir mahkeme kararı beklenmez. Buna karşılık sürecin devamı, ilk alacaklı kuruluşlar konsorsiyumu toplantısında değerlendirilir. Dosyada bu kurul için AKK kısaltması kullanılır. Başvurunun paylaşılmasından sonra alınan kararları görmeden, ilk gün doğan durumun süresiz biçimde devam ettiğini varsaymak doğru değildir. Başlangıç, devam ve sona erme kayıtları ayrı tutulmalıdır.

Korumanın sınırını alacaklı, alacak ve takip aşaması belirler

Çerçeve anlaşmalardaki takip sınırlaması, ilgili alacaklı kuruluşların FYY konusu alacaklarına ilişkindir. Şirketin bütün borçlarını ve bütün alacaklılarını kendiliğinden kapsamaz. Bir tedarikçinin ticari alacağı veya kamu alacağı, yalnız şirket FYY başvurusu yaptı diye bu sözleşmesel düzenin içine girmez. Banka borçlarıyla diğer yükümlülükler aynı nakit akışında birlikte hesaplansa bile hukuki kapsamları ayrı gösterilmelidir.

Bu yönüyle FYY, konkordato mühletiyle karıştırılmamalıdır. Konkordatoda İcra ve İflas Kanunu’nun mahkeme kararına bağladığı takip sonuçları bulunur. FYY’de ise çerçeve anlaşmanın tarafları, kapsamı ve yükümlülükleri incelenir. İcra dosyasına yalnız başvuru dilekçesini sunup bütün işlemlerin konkordatodaki gibi kendiliğinden durduğunu kabul etmek, önemli sürelerin ve işlemlerin gözden kaçmasına neden olabilir.

Her iki ölçek için yayımlanan metinler, başvurudan önce başlamış takiplerde belirli aşamaları ayrıca ayırır: satış günü alınması, ihalenin feshi davasının sürmesi, borcun icra taahhüdüne bağlanması ve tasarrufun iptali davasının devam etmesi bunlar arasındadır. Bu işlemler FYY’den etkilenmeyebilir; alacaklı kuruluşun bunlardan vazgeçmesi ayrıca değerlendirilir. Dolayısıyla satış ilanı bulunan bir dosya ile yalnız ödeme emri gönderilmiş dosyaya aynı cevap verilmemelidir.

Zamanaşımı ve hak düşürücü süreler nedeniyle hak kaybını önlemeye yönelik işlemler için de metinlerde istisna vardır. Bu istisna, alacaklının her türlü takip işlemini sınırsızca sürdürebileceği şeklinde genişletilemez. Hangi hakkın hangi tarihte kaybolacağı ve yapılan işlemin bunu önlemek için gerekli olup olmadığı somutlaştırılmalıdır. Bir işlemin yalnız adını görmek yerine tarihini, amacını ve dosyadaki sonucunu incelemek gerekir.

Takip devam ediyorsa önce belgeleri aynı zaman çizelgesine koyun

Haciz veya satış işlemiyle karşılaşıldığında, başvuru belgesi, bankanın kabul ya da paylaşım yazısı ve icra dosyasındaki işlem tarihleri yan yana getirilmelidir. Ardından alacaklının ilgili çerçeve anlaşmaya taraf olup olmadığı, takipteki alacağın yapılandırma kapsamında bulunup bulunmadığı kontrol edilir. Bu çalışma, bankaya yöneltilecek talebin veya yargısal başvurunun dayanağını belirler. Başvuru yolunu yalnız “FYY var” açıklaması üzerine kurmak yeterli değildir.

Müzakerenin de bir sonu vardır. Büyük ölçekli metnin VII/16. maddesi, yeniden yapılandırma kararının oluşturulması için başvurudan itibaren en fazla 90 gün öngörür; belirtilen çoğunluk kararıyla en fazla 90 günlük uzatma mümkündür. Bu takvim küçük ölçekli uygulamaya aynen taşınmamalıdır. Ayrıca müzakere takviminin bulunması, durumun korunmasının her koşulda son güne kadar süreceği güvencesini vermez. Dosyadaki kararlar ve taahhütlere uyum izlenmelidir.

Borçlu açısından da bu dönem serbestçe malvarlığı dağıtılabilecek bir bekleme süresi değildir. Çerçeve metinler mevcut hukuki ve teminat durumunun korunmasını, alacaklılar arasında farklılık yaratacak girişimlerden kaçınılmasını öngörür. Belirli bir bankayı rahatlatmak amacıyla yapılan ödeme veya yeni teminat işlemi, diğer katılımcılarla yürüyen süreci etkileyebilir. İşletmenin olağan faaliyet ihtiyaçları, verilen taahhütler ve alınan kararlarla birlikte değerlendirilmelidir.

Yapılandırma sözleşmesi imzalandığında inceleme bu kez sözleşmenin yerine getirilmesine döner. Taksitler, bilgi verme yükümlülükleri ve temerrüt halleri takip edilmelidir. Sözleşmenin imzalanması borcu ortadan kaldırmadığı gibi, eski teminatların tamamını da kendiliğinden çözmez. Müzakere sırasında elde edilen zamanın değeri, sonunda uygulanabilir ve açık bir ödeme düzenine dönüşebilmesindedir.

İcra dosyası için kısa kontrol listesi

• Uygulanan çerçeve anlaşma, başvuru ve ekleri; kabul ve paylaşım kayıtları
• Takip alacaklısının taraf sıfatı ve alacağın FYY kapsamındaki yeri
• Takibin başlangıcı, haciz, satış günü, icra taahhüdü ve devam eden davalar
• AKK kararları, müzakere takvimi ve durumun korunmasının devamına ilişkin kayıtlar
• Varsa imzalanmış yapılandırma sözleşmesi, ödeme belgeleri ve temerrüt bildirimleri